Η διαδικασία LOTOTO και η σχέση της με την καμπύλη Bradley

Πριν μιλήσουμε για τη διαδικασία LOTOTO, την καμπύλη Bradley και τη σχέση τους, θα ήταν καλό να εξηγήσουμε τι εννοούμε με τον όρο Κουλτούρα Ασφάλειας.

Η κουλτούρα ασφάλειας ορίζεται ως ο τρόπος με τον οποίο γίνεται η διαχείριση της ασφάλειας σε έναν χώρο εργασίας. Είναι ο συνδυασμός πεποιθήσεων, αντιλήψεων και στάσεων για την ασφάλεια των εργαζομένων και τη συνολική ασφάλεια του εργασιακού περιβάλλοντος. Η καλλιέργεια μιας κουλτούρας ασφάλειας είναι μια βασική πτυχή για τη διατήρηση της Y&A στο χώρο εργασίας.

Μια θετική κουλτούρα ασφάλειας είναι η κουλτούρα ενός χώρου εργασίας στον οποίο όλοι οι εργαζόμενοι θεωρούν την ασφάλεια ως κάτι αυτονόητο και συμπεριφέρονται με τρόπο που δίνει προτεραιότητα στη δική τους ασφάλεια καθώς και στην ασφάλεια των γύρω τους. Αυτό περιλαμβάνει τη χρήση κατάλληλου προσωπικού εξοπλισμού, την τήρηση των νόμων για την ασφάλεια και τη γενική επίγνωση της ασφάλειας και των ασφαλών πρακτικών ανά πάσα στιγμή. Γίνεται η Υ&Α τρόπος ζωής, έτσι ώστε κάθε εργαζόμενος, στο τέλος της εργασίας του να επιστρέψει σπίτι του, στην οικογένειά του, το ίδιο υγιής όσο όταν έφυγε.

Σύμφωνα, όμως με τα στοιχεία της OSHA, συμβαίνουν παγκοσμίως χιλιάδες τραυματισμοί και πολλαπλά θανατηφόρα, περιστατικά ηλεκτροπληξίας, σύνθλιψης, ασφυξίας, εγκαύματος κ.λπ. κατά τη διάρκεια των εργασιών συντήρησης ή/και επιδιόρθωσης μηχανών σε περίπτωση που οι διαδικασίες ασφάλισης είναι ανεπαρκείς ή έχουν υλοποιηθεί ελλιπώς. Το μεγαλύτερο ποσοστό αυτών των ατυχημάτων / δυστυχημάτων θα είχαν αποτραπεί αν ακολουθούσαν όλοι τη διαδικασία του LOTOTO.

Ο όρος προέρχεται από τα αρχικά των λέξεων Lock Out – Tag Out – Try Out. Είναι ένα πρωτόκολλο / διαδικασία ασφάλισης των πηγών ενέργειας των μηχανημάτων με σκοπό να μπορέσουν να γίνουν εργασίες επιδιόρθωσης/συντήρησης/καθαρισμού χωρίς να κινδυνεύσει η ασφάλεια αυτών που θα εκτελέσουν αυτές τις εργασίες. Είναι ιδιαίτερα σημαντική η σωστή εφαρμογή της διαδικασίας καθώς κατά τη διάρκεια τέτοιων εργασιών μπορεί να μην έχουν απενεργοποιηθεί όλες οι πηγές ή να υπάρχει ακόμη αποθηκευμένη ενέργεια.

Μια διαδικασία LOTOTO αποτελείται από τα ακόλουθα διαδοχικά βήματα:

1. Προετοιμασία για τις εργασίες: Οι εξουσιοδοτημένοι εργαζόμενοι πρέπει να προσδιορίζουν όλες τις πηγές ενέργειας και τις θέσεις των διατάξεων απομόνωσης ενέργειας που αφορούν τον προς ασφάλιση μηχάνημα. Οι πληροφορίες αυτές πρέπει να είναι ήδη καταγεγραμμένες με μεγάλη λεπτομέρεια και φωτογραφίες σε ειδική διαδικασία ασφάλισης επιμέρους εξοπλισμού.
2. Ειδοποίηση: Ενημερώστε τους επηρεαζόμενους εργαζόμενους σχετικά με την εργασίας ασφάλισης και τους περιορισμούς που θα επιφέρει.
3. Τερματισμός λειτουργίας του μηχανήματος από τον χειριστή: Απομονώστε τις απαραίτητες περιοχές με βάση την ειδική διαδικασία ασφάλισης επιμέρους εξοπλισμού. Τερματίστε τη λειτουργία του μηχανήματος σύμφωνα με την καθιερωμένη διαδικασία τερματισμού λειτουργίας.
4. Απομόνωση/αποσύνδεση πηγών ενέργειας: Απομονώστε όλες τις πηγές ενέργειας χρησιμοποιώντας την κατάλληλη διάταξη απομόνωσης ενέργειας που καθορίζεται στη διαδικασία ή την άδεια.
5. Τοποθέτηση διατάξεων ασφάλισης και προειδοποιητικών σημάνσεων: Κάθε εξουσιοδοτημένος εργαζόμενος θα πρέπει να τοποθετεί τη δική του διάταξη ασφάλισης και την αντίστοιχη προειδοποιητική σήμανση. Η ετικέτα σήμανσης είναι υποχρεωτική για κάθε διάταξη ασφάλισης και επάνω σε αυτήν πρέπει να αναγράφεται το ονοματεπώνυμο του ατόμου που τοποθετεί τη διάταξη και η ημερομηνία τοποθέτησης.
6. Διάχυση/αποδέσμευση ενέργειας: Πριν από την εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας, όλες οι μορφές αποθηκευμένης ενέργειας θα πρέπει να αποδεσμεύονται, να διαχέονται, να φράσσονται, να περιορίζονται ή να ασφαλίζονται χρησιμοποιώντας κατάλληλο μέσο.
7. Δοκιμή (Έλεγχος): Διασφαλίστε ότι όλοι οι εργαζόμενοι βρίσκονται σε ασφαλές μέρος (εκτός της περιοχής κινδύνου) και βεβαιωθείτε ότι όλες οι πηγές ενέργειας έχουν απομονωθεί. Σε πολλές περιπτώσεις, αυτό μπορεί να επιτευχθεί επιχειρώντας απλώς να θέσετε το μηχάνημα σε λειτουργία.
8. Εκτέλεση των εργασιών: Εκτελέστε τις εργασίες συντήρησης, επιδιόρθωσης καθαρισμού κ.λ.π. με απόλυτη ασφάλεια.
9. Επιθεώρηση και επαναφορά του εξοπλισμού σε επιχειρησιακή λειτουργία: Όταν οι εργασίες έχουν ολοκληρωθεί και όλες οι διατάξεις ασφαλείας έχουν αφαιρεθεί, τότε ελέγξτε ότι δεν υπάρχει κανείς εντός της περιοχής κινδύνου. Επανατοποθετήστε τις διατάξεις προφύλαξης (προστατευτικά μηχανήματος, μέσα προστασίας κ.λπ.). Ενημερώστε τα άτομα που βρίσκονται στην επηρεαζόμενη περιοχή πριν από την επανέναρξη της λειτουργίας του μηχανήματος.

Η καμπύλη είχε ως σκοπό να θέσει σημεία αναφοράς στην κουλτούρα ασφάλειας ώστε να μπορέσει να ποσοτικοποιηθεί καλύτερα τι σημαίνει «κουλτούρα» και πως σχετίζεται με τα ατυχήματα. Αποτελείται από 4 στάδια, όπου κάθε στάδιο αντιπροσωπεύει την νοοτροπία που υπάρχει απέναντι στην ασφάλεια.

• Στάδιο 1: Αντιδραστική επαγγελματική ασφάλεια με βάση το ένστικτο. Οι εργαζόμενοι δεν αναλαμβάνουν την ευθύνη για την επαγγελματική ασφάλεια. Ως αποτέλεσμα, η ασφάλεια είναι κυρίως θέμα τύχης και τα ατυχήματα θεωρούνται αναπόφευκτο μέρος της καθημερινής εργασίας.
• Στάδιο 2: Εξαρτημένη επαγγελματική ασφάλεια βάσει κανόνων και επίβλεψης. Οι εργαζόμενοι θεωρούν την επαγγελματική ασφάλεια ως κανόνες που θέτει η διοίκηση. Εν τω μεταξύ, η διοίκηση υποθέτει ότι το ποσοστό ατυχημάτων θα μειωθεί εάν οι εργαζόμενοι απλώς ακολουθήσουν τους κανόνες. 
• Στάδιο 3: Ανεξάρτητη επαγγελματική ασφάλεια με βάση την ευθύνη των εργαζομένων. Οι εργαζόμενοι αντιμετωπίζουν προσωπικά την ασφάλεια στην εργασία. Αναλαμβάνουν την ευθύνη για τον εαυτό τους και κατανοούν την υποκείμενη σημασία των μέτρων ασφάλειας στην εργασία.
• Στάδιο 4: Κοινή ευθύνη που επιτυγχάνεται με την αντίληψη της επαγγελματικής υγείας και ασφάλειας ως κοινή αξία. Η επαγγελματική ασφάλεια είναι αναπόσπαστο μέρος του DNA μιας εταιρείας. Οι εργαζόμενοι είναι υπεύθυνοι για τον εαυτό τους και τους άλλους. Δεν δέχονται χαμηλά πρότυπα ή κινδύνους. Διερευνούν κάθε μη ασφαλή συμπεριφορά και κατανοούν ότι ο μόνος τρόπος για να επιτύχουν βελτιώσεις και μηδενικό ρεκόρ ατυχημάτων είναι να εργαστούν ως ομάδα.

Τα στάδια της καμπύλης δείχνουν πως ενσωματώνεται η κουλτούρα σε ένα εργασιακό περιβάλλον:

• Στο πρώτο στάδιο δεν υπάρχει καμία κουλτούρα, έτσι απλά υπάρχει μία σιωπηρή συγκατάθεση σε σχέση με τα εργασιακά ατυχήματα.
• Στο δεύτερο στάδιο η ασφάλεια βασίζεται στη διοίκηση που υπαγορεύει τους κανόνες.
• Στο τρίτο στάδιο η κουλτούρα αρχίζει και γίνεται μέρος της εργασίας των εργαζομένων.
• Στο τελευταίο, τέταρτο στάδιο, η ασφάλεια είναι όχι μόνο αποκεντρωμένη αλλά και αυτό-επιβαλλόμενη καθώς οι εργαζόμενοι όχι μόνο νιώθουν υπεύθυνοι για τον εαυτό τους αλλά νιώθουν την ανάγκη να ελέγχουν και να βοηθούν και τους συναδέλφους τους.

Όταν μία επιχείρηση θέλει να εφαρμόσει το πρωτόκολλο LOTOTO θα χρειαστεί:

• να προμηθευτεί τον εξοπλισμό ασφάλισης, να προσδιορίσει όλες τις πηγές ενέργειας που αφορούν το προς ασφάλιση μηχάνημα,
• να καταγράψει με μεγάλη λεπτομέρεια και φωτογραφίες την ειδική διαδικασία ασφάλισης των επιμέρους στοιχείων εξοπλισμού, και
• να εκπαιδεύσει τους εργαζόμενους πάνω στις διαδικασίες.

Όμως είναι αυτά αρκετά για την διασφάλιση ότι δεν θα γίνει ατύχημα λόγω κακής ασφάλισης κάποιου μηχανήματος; Εδώ σχετίζεται η καμπύλη του Bradley με το συγκεκριμένο πρωτόκολλο.

Το LOTOTO είναι μία ενδελεχής διαδικασία με πολλά βήματα και έτσι χρειάζεται μία συγκεκριμένη δέσμευση από τους εργαζομένους πάνω στο πρωτόκολλό της. Σε περίπτωση που δεν γίνει μέρος της κουλτούρας της επιχείρησης υπάρχει ο κίνδυνος ότι το πρωτόκολλο είτε δεν θα εφαρμοστεί είτε θα παραληφθούν στάδια της διαδικασίας κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε ιδιαίτερα ανασφαλή αποτελέσματα. Έτσι λοιπόν, όπως και για άλλα μέτρα ασφαλείας, η κουλτούρα ασφάλειας είναι προαπαιτούμενο για την επιτυχή εφαρμογή του Πρωτοκόλλου LOTOTO.

Προφανώς μία εταιρεία που είναι στο τέταρτο στάδιο της καμπύλης του Bradley, διαθέτει ήδη μια ισχυρή κουλτούρα ασφαλείας. Έτσι, η εφαρμογή του πρωτοκόλλου θα είναι πολύ πιο εύκολη σε σχέση με μία εταιρεία που είναι στο πρώτο ή στο δεύτερο στάδιο στη καμπύλη. Συνεπώς, εφόσον μία εταιρεία θέλει να εφαρμόσει LOTOTO θα πρέπει ταυτόχρονα να ενδυναμώσει την κουλτούρα ασφάλειας και το LOTOTO θα αποτελέσει ένα σημαντικό κομμάτι αυτής της κουλτούρας.

Stefan Bartel: Using the Bradley Curve to improve occupational safety

Η EHSQ Development διαθέτει πεπειραμένους μηχανικούς που μπορούν να σας βοηθήσουν να οργανώσετε και να εφαρμόσετε το πρωτόκολλο του LOTOTO στη δική σας επιχείρηση, να σας προετοιμάσει τις διαδικασίες ασφάλισης ανά μηχάνημα (καταγραφή των πηγών ενέργειας και τις θέσεις των διατάξεων απομόνωσης ενέργειας ανά μηχάνημα με φωτογραφίες και σχέδια) καθώς και να εκπαιδεύσει το προσωπικό σας.

Για περισσότερες πληροφορίες: web: www.ehsq-development.com, email: Αυτή η διεύθυνση Email προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Απαγορεύεται ρητώς η αναπαραγωγή ή αναδημοσίευση, μερική ή ολική, του εν λόγω περιεχομένου. Το RAWMATHUB.GR διατηρεί το αποκλειστικό δικαίωμα δημοσίευσης και παροχής αδειών αναδημοσίευσης κατόπιν έγγραφης άδειας, επιφυλασσόμενο για την άσκηση κάθε νόμιμου δικαιώματος του. Εφόσον επιθυμείτε να χρησιμοποιήσετε το περιεχόμενο, παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας στο Αυτή η διεύθυνση Email προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε..