Μια βιομηχανία ανακύκλωσης πλαστικών, αξίας δυνητικά 2 δισ. λιρών και 5.000 θέσεων εργασίας, υπολειτουργεί στο Ηνωμένο Βασίλειο λόγω της αποτυχίας της κυβέρνησης να κλείσει ένα νομικό παράθυρο που επιτρέπει τις εξαγωγές 600.000 τόνων πλαστικών αποβλήτων κάθε χρόνο. Τα τελευταία δύο χρόνια, 21 εργοστάσια ανακύκλωσης και επεξεργασίας πλαστικού σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν κλείσει λόγω της κλίμακας των εξαγωγών, της φθηνής τιμής του πρωτογενούς πλαστικού και της εισροής φθηνού πλαστικού από την Ασία, σύμφωνα με στοιχεία του κλάδου.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι εξαγωγές πλαστικών αποβλήτων της Βρετανίας προς τις αναπτυσσόμενες χώρες αυξήθηκαν κατά 84% το πρώτο εξάμηνο του 2025. Συγκεκριμένα, οι εξαγωγές του Ηνωμένου Βασιλείου εκτοξεύτηκαν προς την Ινδονησία -μια χώρα που αντιμετωπίζει περιβαλλοντική κρίση από την πλαστική ρύπανση- ανερχόμενες σε περισσότερους από 24.000 τόνους. Οι συνολικές εξαγωγές πλαστικών αποβλήτων κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους ανήλθαν σε 317.747 τόνους.
Η εξαγωγή εκατοντάδων χιλιάδων τόνων πλαστικών αποβλήτων σε χώρες χωρίς την ικανότητα να τα επεξεργαστούν σωστά, αυξάνει την πιθανότητα σοβαρής περιβαλλοντικής ρύπανσης, ενώ θέτει σε κίνδυνο τη ζωή των εργαζομένων στον τομέα των αποβλήτων. Ο James Mcleary, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας πολυμερών Biffa, δήλωσε ότι η βιομηχανία αντιμετωπίζει προκλήσεις και μονάδες κλείνουν σε όλη τη χώρα.
Στις εγκαταστάσεις ανακύκλωσης πλαστικού που έχουν κλείσει τα τελευταία δύο χρόνια περιλαμβάνονται το εργοστάσιο της Biffa στο Sunderland, το οποίο είχε ικανότητα επεξεργασίας 39.000 τόνων πλαστικού πολυαιθυλενίου υψηλής πυκνότητας (HDPE) και πολυπροπυλενίου (PP) ετησίως -τα οποία χρησιμοποιούνται σε συσκευασίες- και τρεις εγκαταστάσεις της Viridor. Η Vanden Recycling κλείνει επίσης το εργοστάσιο επεξεργασίας πλαστικών στο Whittlesey.
Η διατήρηση της ικανότητας καθαρισμού, διαλογής, επεξεργασίας και μετατροπής των αποβλήτων που συλλέγονται από τα νοικοκυριά εντός του Ηνωμένου Βασιλείου σε ανακυκλωμένα προϊόντα, είναι καλύτερη για το περιβάλλον, δεσμεύει τον άνθρακα που περιέχεται στο πλαστικό και δημιουργεί θέσεις εργασίας και ανάπτυξη, λένε οι ειδικοί. Ωστόσο, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής δεν έχουν κάνει τις βασικές αλλαγές που απαιτούνται για να σταματήσουν να δίνουν κίνητρα στις εξαγωγές πλαστικών αποβλήτων.
Ο Mcleary είπε ότι η συνεχιζόμενη εξαγωγή πλαστικών αποβλήτων αποτελεί προσβολή για την πολιτισμένη κοινωνία μας. Επικαλέστηκε τους θανάτους 200 νέων στην Τουρκία που αποκαλύφθηκαν το 2025 από την ISIG Meclisi, η οποία πραγματοποίησε την πρώτη ανάλυση των θανάτων στον χώρο εργασίας στον κλάδο ανακύκλωσης της χώρας. Το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν ο μεγαλύτερος εξαγωγέας πλαστικών αποβλήτων στην Τουρκία το 2023.
Η έρευνα, με τίτλο «Boy Wasted», αποκάλυψε ότι δύο άνθρωποι συνθλίβονται, διαμελίζονται ή καίγονται μέχρι θανάτου στον κλάδο κάθε μήνα, και ότι αυτό συμβαίνει διαρκώς τα τελευταία 10 χρόνια.
Ο McCleary είπε ότι υπάρχει ανάγκη για ίσους όρους ανταγωνισμού για τη βιομηχανία ανακύκλωσης πλαστικών του Ηνωμένου Βασιλείου. «Δεν μου αρέσει να κλείνουν εργοστάσια, πρόκειται για θέσεις εργασίας και για ζωές ανθρώπων. Βασικά πιστεύω ότι πρέπει να αναλάβουμε εμείς οι ίδιοι την ευθύνη για τα απόβλητα μας. Είναι απλώς κοινή λογική. Δεν θέλω τα σκουπίδια μου να καταλήξουν στη Μαλαισία. Δεν θέλω να αναρωτιέμαι αν υπάρχει κάποιο παιδί που χάνει τη ζωή του επειδή πέταξα κάτι σε έναν κάδο έξω από το σπίτι μου. Υπάρχουν όρια ως πολιτισμένη κοινωνία που δεν πρέπει να ξεπεράσουμε. Αυτό δεν είναι αποδεκτό».
Ο McCleary είπε ότι το νομικό κενό που έκανε φθηνότερο για τις εταιρείες να εξάγουν πλαστικό αντί να το διατηρούν στο Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει να κλείσει. «Ζητάμε ίσους όρους ανταγωνισμού. Δεν θέλουμε η αγορά να γέρνει προς το μέρος μας. Αυτό έχει επισημανθεί εδώ και αρκετά χρόνια από εμάς και από άλλους. Ωστόσο, σήμερα βρισκόμαστε εν μέσω μίας καταιγίδας και τα εργοστάσια κλείνουν».
Ο Mcleary καλωσόρισε το φόρο στα πλαστικά συσκευασίας που εισήγαγε πρόσφατα το Ηνωμένο Βασίλειο, ο οποίος επιβάλλεται στους παραγωγούς που δεν συμπεριλαμβάνουν τουλάχιστον 30% ανακυκλωμένο πλαστικό στα προϊόντα τους, ως τρόπο αύξησης της ζήτησης για χρήση του αποθέματος πλαστικών αποβλήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ωστόσο, το μέτρο πρέπει να γίνει πιο φιλόδοξο, αυξάνοντας την απαίτηση για τα προϊόντα να έχουν ελάχιστη περιεκτικότητα σε ανακυκλωμένο πλαστικό στο 50% έως το 2030, ώστε να ενθαρρυνθούν οι κατασκευαστές να ενσωματώνουν περισσότερο από αυτό στα προϊόντα τους και να μειώσουν τη χρήση πρωτογενούς πλαστικού.
«Η δημιουργία μιας βιομηχανίας ανακύκλωσης πλαστικών στο Ηνωμένο Βασίλειο για τη διατήρηση των πλαστικών αποβλήτων που απορρίπτονται από τους νοικοκυριά εντός της χώρας, θα είχε τη δυνατότητα να παρέχει αξία 2 δισ. λιρών, προσλαμβάνοντας 2.000 άτομα άμεσα και 3.000 έμμεσα, και θα αποκαθιστούσε επίσης την εμπιστοσύνη του κοινού στην ανακύκλωση. Οι άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει να νοιάζονται πού πηγαίνει το πλαστικό τους. Αν νομίζουν ότι ανακυκλώνουν, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι ανακυκλώνεται και ότι ανακυκλώνεται με υπεύθυνο τρόπο», δήλωσε ο McCleary.
Μια πηγή του κλάδου δήλωσε ότι είναι σημαντικό οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής να αρχίσουν να βλέπουν τα απόβλητα ως δυνητικά νέους πόρους. «Εάν σταματούσαμε να εξάγουμε πλαστικά απόβλητα και επιτυγχάναμε τον αυξημένο στόχο ανακύκλωσης σε ποσοστό 65% για τα αστικά απόβλητα έως το 2035, θα χρειαζόταν να κατασκευάσουμε 40 νέα εργοστάσια σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο. Είκοσι από αυτά θα ήταν εγκαταστάσεις διαλογής και 20 θα ήταν εγκαταστάσεις επεξεργασίας που θα μετέτρεπαν τα απόβλητα σε προϊόντα», ανέφερε η πηγή.
«Πρόκειται για έναν βασικό τομέα ανάπτυξης και έχει όφελος από τη μείωση του αποτυπώματος άνθρακα, επειδή σταματά την καύση πλαστικού και τη χρήση του για παραγωγή ενέργειας. Αλλά εμείς εξάγουμε υλικά, επενδύσεις και θέσεις εργασίας σε άλλες χώρες».
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου δήλωσε ότι έχει δεσμευτεί να καταπολεμήσει την ρύπανση από πλαστικά απόβλητα. «Για πολύ καιρό τα πλαστικά απόβλητα έχουν γεμίσει τους δρόμους μας, έχουν μολύνει τις υδάτινες οδούς της Βρετανίας και έχουν απειλήσει την άγρια ζωή μας», δήλωσε ένας εκπρόσωπος της κυβέρνησης. «Οι μεταρρυθμίσεις μας στον τομέα της συσκευασίας θα στηρίξουν συλλογικά επενδύσεις αξίας 10 δισ. λιρών σε νέες εγκαταστάσεις διαλογής και επεξεργασίας, ενώ η εφαρμογή του συστήματος υποχρεωτικών επιστροφών των συσκευασιών θα διασφαλίσει ότι περισσότερο πλαστικό θα ανακυκλώνεται και δεν θα απορρίπτεται ως απόβλητο ή δεν θα αφήνεται να σαπίσει σε χώρους υγειονομικής ταφής».
Με πληροφορίες από theguardian.com
