Μια προσεκτική ματιά στο Great Pacific Garbage Patch αποκαλύπτει τη βασική πηγή ρύπανσης

Disclaimer: Απαγορεύεται η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή ή απόδοση του περιεχομένου του παρόντος διαδικτυακού τόπου με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς αναφορά στο RAWMATHUB.GR (με ενεργό link) ή χωρίς την προηγούμενη γραπτή άδεια του RAWMATHUB.GR. 

Το Great Pacific Garbage Patch, η μεγάλη επιπλέουσα μάζα πλαστικών αποβλήτων στο Βόρειο Ειρηνικό, έχει συσσωρεύσει περίπου 80.000 τόνους πλαστικών και αυτή η εκτίμηση συνεχίζει να αυξάνει. Το μεγαλύτερο μέρος των απορριμμάτων στον ωκεανό μεταφέρεται μέσω ποταμών από τη στεριά στη θάλασσα. Αλλά η προέλευση των επιπλεόντων τεράστιων συγκεντρώσεων πλαστικών αποβλήτων που παρατηρείται στον Ειρηνικό ωκεανό, δεν έχει γίνει πλήρως κατανοητή. Μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Scientific Reports, έχει εντοπίσει μια σημαντική πηγή αυτών των πλαστικών: τον κλάδο της αλιείας.

Μεταξύ 75 και 86% των πλαστικών αποβλήτων που αποτελούν το Great Pacific Garbage Patch προέρχονται από δραστηριότητες υπεράκτιας αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, σύμφωνα με μια ανάλυση που πραγματοποίησε μέσω συλλογής δειγμάτων το μη κερδοσκοπικό έργο Ocean Cleanup. Τα έθνη που διαθέτουν μεγάλη αλιευτική βιομηχανία, όπως η Ιαπωνία, η Κίνα, η Νότια Κορέα, οι ΗΠΑ, η Ταϊβάν και ο Καναδάς, ήταν οι κύριοι συνεισφέροντες στα αλιευτικά απόβλητα. «Αυτά τα ευρήματα υπογραμμίζουν τη συμβολή της βιομηχανικής αλιείας σε αυτό το παγκόσμιο ζήτημα», λέει ο Laurent Lebreton, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και επικεφαλής της έρευνας στο έργο Ocean Cleanup.

Το Great Pacific Garbage Patch, μια περιοχή διπλάσια από το Τέξας μεταξύ της Δυτικής Ακτής της Βόρειας Αμερικής και της Ιαπωνίας, είναι μια από τις πολλές δίνες στον ωκεανό όπου συσσωρεύονται απόβλητα. Δημιουργούμενη από περιστρεφόμενα ρεύματα, κάθε δίνη αναδεύει και τεμαχίζει τα πλαστικά σε μικροσκοπικά, μη διασπώμενα, κομμάτια που είναι δύσκολο να συλλεχθούν. Τα δίχτυα για πλαγκτόν που χρησιμοποιούνται για τη συλλογή αυτών των μικροπλαστικών, συχνά δεν ξεπερνούν τα 5mm σε μέγεθος, λέει ο Lebreton. «Αλλά αυτή τη στιγμή είναι αδύνατο να εντοπιστεί η ακριβής προέλευση αυτής της ρύπανσης», λέει.

Από το 2018, το έργο Ocean Cleanup εστιάζει στη συλλογή μεγαλύτερων τεμαχίων, χρησιμοποιώντας σκάφη που τραβούν ένα μακρύ φράγμα σχήματος U μέσα από το νερό, οδηγώντας τα μεγαλύτερα σε μέγεθος πλαστικά σε ένα σύστημα συλλογής. «Αυτό μας έδωσε μια μοναδική ευκαιρία να μελετήσουμε πλαστικά απόβλητα μεγαλύτερου μεγέθους που δεν ήταν το επίκεντρο προηγούμενων ερευνητικών προσπαθειών», λέει ο Lebreton.

Σε μια αποστολή του 2019, το σύστημα συλλογής του Ocean Cleanup συνέλεξε περισσότερα από 6.000 πλαστικά αντικείμενα με μέγεθος μεγαλύτερο από 5cm. Ενώ το ένα τρίτο των συλλεχθέντων πλαστικών ήταν απροσδιόριστης προέλευσης, η ερευνητική ομάδα αναγνώρισε στο υπόλοιπο 67% κουτιά ψαριών, αποστάτες στρειδιών και παγίδες χελιών. Αυτός ο αλιευτικός και υδατοκαλλιεργητικός εξοπλισμός ήταν ο δεύτερος πιο κοινός τύπος σκληρού πλαστικού που συλλέχθηκε, αποτελώντας το 26%.

Όπως και οι υπόλοιποι τομείς της οικονομίας μας, η αλιεία υιοθέτησε τα πλαστικά για το μικρό βάρος και το φθηνό κόστος κατασκευής τους. Όμως τα πλαστικά μπορούν να μένουν αδιάσπαστα για δεκαετίες. «Βρήκαμε μια σημαδούρα ψαρέματος που χρονολογείται από τη δεκαετία του '60 και ένα κιβώτιο της δεκαετίας του '70, οπότε όλη αυτή η τεράστια έκταση πλαστικών αποβλήτων πρέπει να αναπτύχθηκε με την πάροδο του χρόνου», λέει ο Lebreton, σημειώνοντας ότι η αλιευτική βιομηχανία έχει αναπτυχθεί σημαντικά σε σύγκριση με τον περασμένο αιώνα. «Περισσότερο από το ήμισυ της επιφάνειας του ωκεανού αλιεύεται πλέον, αυξάνοντας την πιθανότητα απώλειας, απόρριψης ή εγκατάλειψης των αλιευτικών εργαλείων στον ωκεανό».

Γενικά, τα πλαστικά απόβλητα στο Great Pacific Garbage Patch αυξάνονται σε συγκέντρωση και σε μέγεθος, σύμφωνα με μελέτη του Ocean Cleanup το 2020. «Αυτό υποδηλώνει ότι η κατάσταση επιδεινώνεται, κάτι που αναμένεται σε αυτό το στάδιο με την εκθετική αύξηση της παραγωγής πλαστικών τις τελευταίες δύο δεκαετίες», λέει ο Lebreton. «Γι’ αυτό είναι σημαντικό να μελετηθεί και να εντοπιστεί αυτή η ρύπανση, ώστε να μετριαστούν οι μελλοντικές εισροές αποβλήτων που θα μεγάλωναν ακόμα περισσότερο το Garbage Patch».

Το έργο Ocean Cleanup έχει έναν φιλόδοξο στόχο: να αφαιρέσει το 90% των θαλάσσιων πλαστικών αποβλήτων μέχρι το 2040. Από πέρυσι, το αναβαθμισμένο σύστημα συλλογής της ομάδας απομάκρυνε πάνω από 100.000 κιλά επιπλέοντων πλαστικών από τον ωκεανό. ωστόσο, οι θαλάσσιοι βιολόγοι έχουν εκφράσει προβληματισμούς σχετικά με την αποτελεσματικότητα τέτοιων προσπαθειών καθαρισμού, καθώς και αυξανόμενες σοβαρές ανησυχίες ότι αυτές οι τεχνικές θα μπορούσαν να βλάψουν την άγρια ​​ζωή.

Ο Lebreton λέει ότι οι προσπάθειες του μη κερδοσκοπικού οργανισμού δε θα πρέπει να είναι μια μόνιμη λύση: «Θέλουμε κάποια στιγμή να μην είμαστε αναγκασμένοι να ανασύρουμε πλαστικά από τον ωκεανό». Ο καλύτερος τρόπος για να μειωθούν τα πλαστικά απόβλητα στη θάλασσα, είναι απλά η περιβαλλοντικά ορθή χρήση τους ή ακόμα και η διακοπή χρήσης. Οι τεχνολογίες καθαρισμού μπορούν να βοηθήσουν στον εντοπισμό της αιτίας και της προέλευσης της ρύπανσης για την ενημέρωση των αρχών για τα αίτια της. Αυτό θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα την επιβολή ρυθμιστικών κανόνων για τη χρήση του αλιευτικού εξοπλισμού ή του τρόπου με τον οποίο τα αλιευτικά διαχειρίζονται τα απόβλητά τους, λέει ο Lebreton.

«Πιστεύω ότι το να γίνει ορατή αυτή η ρύπανση μέσω των προσπαθειών καθαρισμού, έχει σημαντικό αντίκτυπο στην ευαισθητοποίηση και επίσης στη γενική κατανόηση του ζητήματος», λέει. «Η τεκμηρίωση της ρύπανσης από τα πλαστικά θα πρέπει να διαδραματίσει ρόλο στο σχεδιασμό των στρατηγικών μετριασμού των επιπτώσεων. Η ευαισθητοποίηση του κοινού μπορεί να βοηθήσει στην προώθηση της σχετικής νομοθεσίας».

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ RAWMATHUB.GR