Η Νίσυρος εντάχθηκε πλέον και επίσημα στο δίκτυο UNESCO Global Geoparks, μια εξέλιξη υψίστης σημασίας για το ηφαιστειακό νησί του νοτίου Αιγαίου. Η απόφαση της UNESCO έρχεται ως επιστέγασμα μιας πολυετούς προσπάθειας που αναγνώρισε την εξαιρετική γεωλογική, φυσική και πολιτιστική κληρονομιά της Νισύρου και εντάσσει το νησί σε ένα παγκόσμιο δίκτυο που αριθμεί σήμερα 229 γεωπάρκα σε 50 χώρες.
Το Γεωπάρκο Νισύρου, ένα θεαματικό ηφαιστειακό περιβάλλον, φιλοξενεί μια σειρά από μοναδικούς γεωλογικούς σχηματισμούς που διαμορφώθηκαν από την έντονη εκρηκτική δραστηριότητα.
Η πορεία προς την ένταξη στο δίκτυο UNESCO ξεκίνησε το 2023, με την κατάθεση του φακέλου υποψηφιότητας για το Γεωπάρκο Νισύρου (Nisyros aUGGp). Στο πλαίσιο αυτής της προετοιμασίας, δημιουργήθηκε το Nisyros Volcano App, μια πρωτοποριακή ψηφιακή εφαρμογή για κινητά που παρέχει διαδραστική ξενάγηση στο Υδροθερμικό Πεδίο Λακκίου και τους εντυπωσιακούς κρατήρες του ηφαιστείου.
Το Γεωπάρκο δεν περιορίζεται μόνο στη Νίσυρο, αλλά περιλαμβάνει και τις γειτονικές νησίδες Στρογγύλη, Περγούσα, Παχειά και Κανδηλούσα, αναδεικνύοντας ένα σύνολο γεωλογικών και φυσικών θησαυρών μοναδικών στην ανατολική Μεσόγειο. Η δημιουργία ψηφιακών εργαλείων, όπως ο οδηγός του Λακκιού και η ανάπτυξη ειδικού γραφείου πληροφόρησης στο λιμάνι, ενίσχυσαν καθοριστικά την υποψηφιότητα.
Τα ελληνικά Παγκόσμια Γεωπάρκα της UNESCO
Με την αναγνώριση του Γεωπάρκου της Νισύρου, η Ελλάδα διαθέτει πλέον δέκα Γεωπάρκα ενταγμένα στο Δίκτυο της UNESCO. Πρόκειται για περιοχές διεθνούς γεωλογικής σημασίας που λειτουργούν με όρους προστασίας, εκπαίδευσης και βιώσιμης ανάπτυξης, ενισχύοντας τον γεωτουρισμό και την τοπική κοινωνία.
- Λέσβος (Βόρειο Αιγαίο): Το πρώτο ελληνικό γεωπάρκο που εντάχθηκε στο δίκτυο. Φημίζεται για το Απολιθωμένο Δάσος της Λέσβου, αλλά και για πλήθος ηφαιστειακών και γεωλογικών σχηματισμών.
- Ψηλορείτης (Κρήτη): Αναδεικνύει τον γεωλογικό πλούτο του ορεινού όγκου της Κρήτης με έντονα γεωλογικά φαινόμενα, σπήλαια, φαράγγια και καρστικά τοπία.
- Σητεία (Κρήτη): Περιλαμβάνει μοναδικά παράκτια τοπία, φαράγγια, σπήλαια, και σημαντικά παλαιοντολογικά ευρήματα.
- Γεωπάρκο Μετεώρων-Πύλης (Θεσσαλία): Εξαιρετικό φυσικό περιβάλλον, τοπία ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, γεωποικιλότητα και γεωλογικά μνημεία καθώς και προστατευόμενες περιοχές με πλούσια βιοποικιλότητα.
- Βίκος-Αώος (Ήπειρος): Με το φαράγγι του Βίκου και τον ποταμό Αώο ως βασικά γεωλογικά χαρακτηριστικά, ξεχωρίζει επίσης και για την πλούσια φυσική και γεωλογική ποικιλία του Ζαγορίου.
- Γρεβενά-Κοζάνη (Δυτική Μακεδονία): Περιοχή με εντυπωσιακούς σχηματισμούς, γεωλογικά μνημεία και έντονο ορεινό ανάγλυφο. Φημίζεται για τα απολιθώματα θηλαστικών, τις γέφυρες της Πίνδου και τον ποταμό Αλιάκμονα.
- Κεφαλονιά-Ιθάκη (Ιόνιο πέλαγος): Αναδεικνύει τοπία και γεωλογική ποικιλία. Ξεχωρίζει για τα καρστικά τοπία, τα σπήλαια (Μελισσάνη, Δρογκαράτη) και τις εντυπωσιακές ακτογραμμές.
- Χελμός-Βουραϊκός (Αχαϊα): Βρίσκεται στην Πελοπόννησο (Αχαΐα-Καλάβρυτα) και αφορά στον Εθνικό Δρυμό Χελμού, το φαράγγι του Βουραϊκού και πλούσια βιοποικιλότητα με ενδημικά φυτά.
- Λαυρεωτική (Αττική): Το Γεωπάρκο Λαυρεωτικής είναι μια περιοχή εκτάσεως 176 τετρ. χλμ. με τεράστιας σημασίας άυλου και υλικού πολιτιστικού πλούτου που μεταξύ άλλων περιλαμβάνει περίπου 1.000 μεταλλευτικές στοές και ισάριθμα φρεάτια, καθώς και άνω των 40 γεωτόπων σπουδαίας επιστημονικής αξίας.
