Ηγεσία και ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι στην εργασία

Ηγεσία και ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι στην εργασία

Ο Δρ Σπύρος Αβδημιώτης, Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Διοίκησης Οργανισμών, Μάρκετινγκ και Τουρισμού στο Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος, και η Δρ. Ασημίνα Κατσιάπη, επιστημονική συνεργάτιδα του RAWMATHUB.GR, συζήτησαν σε podcast για θέματα ηγεσίας, οργανωσιακής συμπεριφοράς και ψυχοκοινωνικών κίνδυνων στην εργασία, με στόχο να αναδείξουν τη σημασία της ορθής διαχείρισης του ανθρωπίνου δυναμικού. Το πλαίσιο αλλά και τα σημαντικότερα σημεία της συζήτησης συνοψίζονται παρακάτω.

Ένας σημαντικός ποιοτικός δείκτης της καθημερινότητας εκατομμυρίων ανθρώπων ανά τον κόσμο και συγκεκριμένα, η εργασιακή ικανοποίηση, φαίνεται να τέθηκε σε πλαίσιο επαναπροσδιορισμού, υπογραμμίζοντας τη σημασία της αποτελεσματικής διοίκησης σε έναν οργανισμό.

Παράλληλα, το φαινόμενο της Μεγάλης Παραίτησης έγινε ευρύτερα γνωστό και ενισχύθηκε στο πλαίσιο της πανδημίας, αλλά είναι πλέον τεκμηριωμένο ότι προϋπήρχε, βάζοντας ένα περίγραμμα στην εύθραυστη ισορροπία μεταξύ της επίτευξης των εταιρικών στόχων και του ατομικού αισθήματος πληρότητας στην εργασία. Η εργασιακή εξουθένωση, το εργασιακό στρες, η άνιση μεταχείριση αλλά και η αποξένωση μέσω της τηλεργασίας είναι μόνο ένα μέρος της νέας ορολογίας που ανέδειξε μια βαθιά και ουσιαστική κρίση στην εργασιακή καθημερινότητα.

Στις 10 και 11 Νοεμβρίου 2022, το 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο Υγιεινής και Ασφάλειας που διοργανώθηκε από το ΕΛΙΝΥΑΕ έδωσε την ευκαιρία στο ελληνικό κοινό να έρθει σε επαφή, υπό ένα πιο ανθρωποκεντρικό πρίσμα, με ένα μεγάλο εύρος προκλήσεων αλλά και λύσεων που σχετίζονται με την ψυχική υγεία στην εργασία. Ο κος Σπύρος Αβδημιώτης ήταν κεντρικός ομιλητής του Συνεδρίου στην ενότητα «Ψυχο-κοινωνικοί παράγοντες και προαγωγή της υγείας».

Ο κος Αβδημιώτης επισήμανε ότι το αίσθημα της εργασιακής ικανοποίησης είναι προϋπόθεση και, ταυτόχρονα, απότοκος μιας αποτελεσματικής διοίκησης. Η διοίκηση που επιλέγει να επενδύσει στο ανθρώπινο δυναμικό της (με συνάρτηση παραγόντων όπως οι οικονομικές απολαβές, το αντικείμενο εργασίας, οι συνθήκες εργασίας, το οργανόγραμμα, οι προοπτικές), παρακινεί και επιτυγχάνει την μέγιστη δυνατή δέσμευσή του, στις αρχές και στους στόχους της εταιρείας.

Επιπρόσθετα, ο προγραμματισμός, η οργάνωση, η διεύθυνση και ο έλεγχος, τα 4 διακριτά εργαλεία του management, δίνουν τη δυνατότητα της διαχείρισης στόχων και προσωπικοτήτων, βοηθούν στην αξιοποίηση της εμπειρίας των εργαζομένων, συνδέοντάς τους ισχυρά και υγιώς με το όραμα του οργανισμού.

Το πρακτικό αποτέλεσμα της έλλειψης εργασιακής ικανοποίησης είναι η απουσία ενθουσιασμού και ενδιαφέροντος από πλευράς του προσωπικού ενώ, ειδικότερα στην περίπτωση της σιωπηρής παραίτησης, παραπέμπει σε ένα, πλέον, αδρανοποιημένο ανθρώπινο δυναμικό. Η απουσία παρακίνησης συχνά σκιαγραφεί ένα προφίλ διοίκησης με στρατηγική παραγωγικότητας που επενδύει λιγότερο στο ανθρώπινο δυναμικό και περισσότερο στην εκτέλεση μιας εργασίας και τελικώς, μάλλον, με βραχυπρόθεσμα αποτελέσματα.

Το λεπτό σημείο ανάμεσα στην παραγωγικότητα και την ικανοποίηση, την ευελιξία και την οικονομία κλίμακος, είναι αυτό η βιβλιογραφία αναφέρει ως agility, ευελιξία. Η ευελιξία μπορεί να επιτευχθεί γνωρίζοντας το ανθρώπινο δυναμικό και τις ανάγκες του. Επί παραδείγματι, ο ενστερνισμός του οράματος του οργανισμού, η διαρκής εκπαίδευση, η συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων, το ασφαλές εργασιακό περιβάλλον, η απουσία καταχρηστικής συμπεριφοράς, είναι παράγοντες οι οποίοι βοηθούν σημαντικά στο να ενταθεί ο ενθουσιασμός, το ενδιαφέρον, η επικέντρωση, η εμπιστοσύνη και, συνακόλουθα, η (επανα-)δέσμευση του εργαζομένου στους εταιρικούς στόχους.

Είναι προφανές ότι η αποτελεσματική οργάνωση είναι κρίσιμος παράγοντας για την προοπτική τόσο του οργανισμού όσο και του εργαζομένου, δημιουργώντας το κατάλληλο έδαφος για την ανάπτυξη αμφοτέρων. Αντιστοίχως, μία κακώς εννοούμενη οργάνωση συνδέεται, όπως υποστηρίζεται από πλήθος ερευνών στη βιβλιογραφία, με παραφυάδες κακής διοίκησης που δημιουργούν, ευνοούν και παγιώνουν το εργασιακό στρες.

Το εργασιακό στρες εκφράζει την ανασφάλεια του εργαζομένου στην εκπλήρωση του στόχου που προδιαγράφει η θέση του στον οργανισμό. Η κακή οργάνωση, το αναποτελεσματικό οργανόγραμμα, η αναξιοκρατία, ο σεξισμός, η εν γένει καταχρηστική συμπεριφορά είτε με κάθετη δομή (διοίκηση προς εργαζόμενο) ή με οριζόντια δομή (εργαζόμενος προς εργαζόμενο) μειώνουν τη θέληση και τη γνώση του προσωπικού να λειτουργήσει προς την κατεύθυνση του στόχου του, καταβαραθρώνουν την παραγωγική του ικανότητα, οδηγώντας στη μεγάλη παραίτηση ή τη μικρή παραίτηση ή τη σιωπηλή παραίτηση ή κάθε είδους παραίτηση.

Το άμεσο και το απώτερο μέλλον, σχετικά με την επίτευξη της ικανοποίησης του εργαζομένου είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με έννοιες όπως το πρότυπο εργασίας, η καλώς εννοούμενη εργασιακή ρουτίνα που αξιολογείται και προσδιορίζεται, τακτά, μέσα από τεχνολογικές, κοινωνικές και οικονομικές εξελίξεις στον εργασιακό χώρο, η κατανόηση του έργου και η διαρκής εκπαίδευση.

Είναι συνεπώς σαφές ότι ένα ξεκάθαρο οργανόγραμμα θέτει τις σωστές βάσεις για την επίτευξη των στόχων του οργανισμού με ταυτόχρονο σεβασμό της εργασιακής προσωπικότητας, συνδυασμός που συνιστά μια μακροπρόθεσμη και επιτυχημένη επένδυση στην ευημερία του οργανισμού και του ανθρώπινου δυναμικού του.

foolwo rawmathub.gr on Google News
Image